De Stille TOMAS is een innovatieve bouwmethode met veel potentie voor andere projecten. Na de uitwerking van de Stille TOMAS voor de verbinding A6-A9 kan deze techniek in vele projecten in binnen- en buitenland worden toegepast.

De Stille TOMAS is een bouwtechniek voor de geïndustrialiseerde aanleg van een tunnelbak voor weg- en spoorverbindingen vlak onder maaiveldniveau. Het is een snelle (50 meter/dag) en stille bouwmethode met een geringe benodigde bouwruimte, die vrijwel geen grondwaterbemaling vereist. Voor de kosten van een open tunnelbak kan met deze methode een afgesloten tunnel worden gebouwd, waarbij de omgeving nauwelijks wordt beïnvloed.

Tunnel onzichtbaar onder landbouwgrond of natuurgebied
Het Stille TOMAS ontwerp voor de A6 – A9 bestaat uit twee gesloten halfronde bakken met een diameter van 15 meter, geschikt voor een wegverbinding met 2 x 3 rijstroken. De bovenzijde van het dek bevindt zich op 1 meter onder maaiveld en is door de grondafdekking niet zichtbaar in de eindsituatie. Het maaiveld boven de tunnel is na de bouw weer bruikbaar voor landbouw of kan als natuurgebied worden ingericht. De aanwezige sloten kunnen het tracé kruisen met een beperkte plaatselijke verlaging van het tunneldek tot 1,5 meter onder maaiveld.

‘Uitsleuver’ combineert bagger- , tunnel- en montagetechniek
Het hart van de Stille TOMAS bouwmethode is de ‘uitsleuver’. Deze machine is speciaal ontworpen en combineert bagger- en tunnelbouwtechniek met een speciale montagetechniek voor het plaatsen van tunnelsegmenten. De uitsleuver bestaat uit drie secties. In de neussectie bevindt zich een cutterzuiger voor het ontgraven van het terrein. De middensectie bevat de installaties en in de staartsectie worden de halfronde segmenten geplaatst.

Bouwmethode stap voor stap
1. Uitgraven van sleuven tot 2 meter onder maaiveld m.b.v. kortstondige open bemaling;
2. Aanbrengen van draagconstructie voor de uitsleuver;
3. Uitsleuver ontgraaft en voert grond hydraulisch af naar scheidingsinstallatie;
4. Uitsleuver overkapt door mobiele werkplaats met geconditioneerde omstandigheden;
5. Aanvoer van prefab schaalelementen met lorries;
6. Uitsleuver bekleed met waterdichte folie en prefabelementen worden geschakeld;
7. Boren met de uitsleuver over afstand van 2 meter en volgrouten van de ruimte tussen omgevingsgrond en al aangebrachte prefab schaalelement;
8. Plaatsen van prefab dekliggers en aanbrengen van vrijkomend zand als ballastlaag onderin de tunnel;
9. Aanbrengen van de oorspronkelijke grond op de tunnel en het afbouwen van de tunnel met tunneltechnische installaties en de wegconstructie.
 
Ontwerp stille TOMAS bij knooppunt Holendrecht
Van het nieuwe 10,8 kilometer lange tracé van de A6 – A9 kan 8,8 kilometer worden aangelegd met de Stille TOMAS. De hierboven beschreven gesloten halfronde bak kan over een lengte van 8,8 kilometer worden toegepast. Vanaf knooppunt Holendrecht wordt de weg op maaiveld aangelegd. Vervolgens volgt een open toerit met een innovatieve folieconstructie, aangelegd met de hier voor beschreven uitsleuver (zie de impressie in afbeelding 2).

Aansluitend op de open toerit wordt een half open verdiepte ligging gebouwd (zie afbeelding 3) als overgang naar de geheel verdiepte constructie. Zinktunnels in combinatie met in situ gebouwde tunnelgedeeltes zorgen voor de passages van het Amsterdam-Rijnkanaal en de Vecht. Door het meenemen van een nieuw verlengd aquaduct in de A1 bij Muiden en de gesloten tunnelbak in de A6 – A9 wordt de natte as tussen het Naardermeer en IJmeer mogelijk gemaakt.


Probleemoplossend vermogen van de Stille TOMAS
Vooral tegen het A6-A9 verbindingsalternatief bestaat veel weerstand vanwege de mogelijke verstoring van de waterhuishouding, natuur en zichtrelaties in het plangebied. De Stille TOMAS voorkomt een belangrijk deel van deze verstoring. Vooral na de aanleg is de Stille TOMAS nauwelijks merkbaar aanwezig in het gebied. Ook tijdens de bouw blijft de hinder beperkt. De ligging onder maaiveld maakt natuurontwikkeling of de vernatting van het gebied mogelijk.

Samenvattend

• De Stille TOMAS maakt het mogelijk om voor de kosten van een open verdiepte ligging een gesloten tunnel te bouwen. Na de bouw kan het bovenliggende dek weer gebruikt worden voor landbouw of natuurontwikkeling en kan de oorspronkelijke waterhuishouding weer hersteld worden. De overlast voor de omgeving in de vorm van geluid en luchtverontreiniging is minimaal.
• De Stille TOMAS is een inpassingsvariant die ten opzichte van de andere uitvoeringsvarianten een zeer beperkte invloed op de landschappelijke opbouw van het plangebied zal hebben.
• De technologie van de uitsleuver maakt een snelle uitvoering mogelijk, waarbij de hinder voor de omgeving in de vorm van geluid en bouwverkeer minimaal zal zijn. De vrijkomende grond kan voor een belangrijk deel worden hergebruikt. Verder is de benodigde bouwruimte beperkt.
• Tot slot is de Stille TOMAS een innovatieve methode met veel potentie voor andere projecten. Na de verdere uitwerking van de Stille TOMAS voor de verbinding A6-A9 kan deze techniek in vele projecten in binnen- en buitenland worden toegepast.

Meer informatie: Jan Jonker telefoon: 06 55743571